Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

Nieuws
   reageer      printversie  

Allochtone cliŽnten trainen hulpverleners
Het cliŽntenperspectief - wie kan dat beter overbrengen dan de cliŽnt zťlf? CliŽnten in de geestelijke gezondheidszorg worden daarom opgeleid tot trainers van hulpverleners. Om te beantwoorden aan de roep om meer interculturele deskundigheid, wordt nu ook een opleiding speciaal voor allochtone trainers ontwikkeld. Gabrielle Kaspers, senior adviseur en onderzoeker bij Kwadraad, geeft uitleg over deze nieuwe training.

Kwaliteitsverbetering van de zorg door uit te gaan van het cliŽntenperspectief. Dat is waar onderzoek-, advies- en traningsbureau Kwadraad zich sterk voor maakt. Naast (jeugd-)GGz is het bureau gespecialiseerd in verslavingszorg, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang. Het project 'Allochtone CliŽnten Trainen Hulpverleners' wordt gesubsidieerd door het Innovatiefonds Zorgverzekeraars.

Kwaliteitsonderzoek onder migranten
Vorig jaar heeft Kwadraad, in samenwerking met de cliŽntenraad van De Geestgronden (nu GGZ inGeest), gebouw Zuiderpoort, een onderzoek uitgevoerd onder allochtone cliŽnten die bij deze instelling in ambulante behandeling waren. De centrale vraag was of de geleverde zorg voldoende aansloot bij de behoeften van cliŽnten uit andere culturen. "Het onderzoek omvatte thema's als informatievoorziening, bejegening van cliŽnten door hulpverleners, het behandelplan en culturele deskundigheid," vertelt Gabrielle Kaspers.

Hulp van allochtone ervaringsdeskundigen
Het onderzoek begon met een vragenlijst voor cliŽnten, die ook vertaald was in het Turks en Marokkaans. Kaspers: "De moeilijkheid was om voldoende respondenten te krijgen. Dat is al lastig bij autochtone, maar nog moeilijker bij allochtone cliŽnten. Om drempels weg te nemen, hebben we ervaringsdeskundigen ingezet. Ook kregen we via de cliŽntenraad van Zuiderpoort toegang tot de Marokkaanse gemeenschap."

Na de vragenlijsten organiseerde Kwadraad, opnieuw met hulp van ervaringsdeskundigen, cliŽntenpanels: bijeenkomsten waarbij cliŽnten van diverse komaf gedachten uitwisselden over de GGz. De vragenlijsten en de cliŽntenpanels samen leverden een goed beeld op van de kwaliteit van de zorg aan allochtone cliŽnten.

Conclusies
Uit het onderzoek kwam onder meer naar voren dat de doelgroep relatief weinig kennis heeft van ziektebeelden, symptomen en medicatie. Er is een grotere behoefte aan informatievoorziening dan onder autochtonen, met name over hoe de GGz is georganiseerd.

Ook werd duidelijk dat de doelgroep over het algemeen meer behoefte heeft aan praten naast de medicatie. "CliŽnten voel zich vaak 'afgescheept' met medicatie, waarbij men niet weet dat de medicatieverstrekker, de psychiater, niet de persoon is om mee te praten. Om zich dan weer aan te melden bij een andere hulpverlener is vaak een brug te ver." Ook is er binnen de GGz weinig kennis over gewoonten en geneeswijzen uit andere culturen. Dit is volgens Kaspers het onderzoeken waard.

Ondanks een toenemend aantal cliŽnten van buitenlandse afkomst zijn de methodieken die de instellingen hanteren vaak nog afgestemd op autochtone doelgroepen. De kennis en vaardigheden van hulpverleners om in te spelen op de zorgbehoeften van allochtone doelgroepen zijn nog ontoereikend. Dit heeft tot gevolg dat allochtone cliŽnten vaak te maken krijgen met (wederzijds) onbegrip, gebrekkige informatie en een voor hen onprettige bejegening. Hulpverleners op hun beurt weten niet altijd raad met de hulpvraag van hun allochtone cliŽnten en zijn onzeker over de omgangsvormen.

CliŽnt traint hulpverlener
Om de kwaliteit van de hulpverlening aan allochtone cliŽnten te verbeteren, pleit Kwadraad voor de inzet van de cliŽnten zelf. Het is de bedoeling dat (ex-)cliŽnten als ervaringsdeskundigen trainingen gaan geven aan hulpverleners. "Door hulpverleners kennis te laten maken met de belevingswereld van allochtone cliŽnten en rechtstreeks te horen welke behoeften zij hebben, worden hun interculturele vaardigheden vergroot," licht Kaspers toe.

Om deze trainingen te kunnen geven moeten de ervaringsdeskundigen eerst zelf worden opgeleid. "Daarvoor werken we nu samen met een drietal instellingen, die elk drie ŗ vier cliŽnten aandragen om aan de trainersopleiding deel te nemen." Vervolgens wordt de training Allochtone Clienten Trainen Hulpverleners, als pilot, ingezet binnen de deelnemende instellingen.

Vanuit cliŽntenperspectief
De training van allochtone cliŽnten aan hulpverleners heeft een interactief karakter. Centraal staan de - zowel positieve als negatieve - ervaringsverhalen van de trainers. De trainers laten de hulpverleners ervaren hoe het is om als cliŽnt afhankelijk te zijn van de zorg. De training beslaat vier dagdelen en wordt gegeven in groepen van ongeveer tien hulpverleners door een drietal allochtone ervaringsdeskundigen. Bij het vormen van de groepen wordt er goed op gelet dat de cliŽnten geen hulpverleners trainen door wie zij zelf zijn behandeld.

Empowerment
Het doel van de training is tweeledig. Behalve het op gang brengen van het bewustwordingsproces bij hulpverleners, moet de training ook bijdragen aan het herstelproces van de allochtone trainers zelf. Kaspers: "De als trainer ingezette cliŽnt wordt op deze manier empowerd. Uit ervaring blijkt dat hun zelfvertrouwen erdoor groeit, waardoor zij eventueel ook andere taken binnen de instelling kunnen gaan vervullen, zoals medezeggenschap, lotgenotencontacten of belangenbehartiging."

Vervolgonderzoek
Behalve de nieuw ontwikkelde training voert Kwadraad momenteel ook een tweede onderzoek onder allochtone cliŽnten uit. Dit onderzoek vindt plaats bij en in opdracht van de cliŽntenraad van een ggz-instelling, waar behalve ambulante zorg ook klinische behandeling wordt geboden. Naar verwachting zullen in oktober de resultaten van dit vervolgonderzoek bekend zijn.

Bron: Kwadraad, Gabrielle Kaspers, Mikado Publicatiedatum: 3 juni 2009 10:05 uur



Reageren
Wilt u uw mening, ideeën of reactie kwijt, dan kunt u nevenstaande formulier invullen. Uw reactie verschijnt direct zichtbaar op de website. Wilt u dit niet? Stuur uw reactie dan per .
 
naam

e-mail adres

(organisatie)
  reactie
 


 


PTSS met psychotische kenmerken: een nieuwe diagnose?
Mikado stopt, kennis blijft
Nederlandse ouderen in AustraliŽ
E-module huwelijksdwang van Fier Frysl‚n
Steeds meer informatie over ramadan, medicatie en gezondheid beschikbaar
meer nieuws


Mikado bibliotheekcollectie naar Pro Persona
'Jij maakt 't verschil'. Mikado en GGzE lanceren e-learning interculturele zorg aan ouderen
Mikado stopt, kennis blijft
Handreiking ethische dilemma's in de ggz aan asielzoekers
Zomeractie! Favoriete Mikado publicaties met korting


Glenn Helberg
'Goed luisteren begint bij de ander even veel waard vinden'.
 lees verder....
 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.