Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

Nieuws
   reageer      printversie  

Etniciteit en sociale factoren risico voor bevallingscomplicaties
Bij zeven op de duizend zwangerschappen treden ernstige complicaties op. In de helft hiervan gaat het om ernstige bloedingen. Niet-westerse vrouwen lopen 30 procent meer kans dan autochtone vrouwen op complicaties. Dat blijkt uit het onderzoek van Joost Zwart, gynaecoloog in opleiding aan het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC).

Zwart promoveerde op 17 september 2009 op een studie naar ernstige complicaties bij vrouwen tijdens zwangerschap en bevallig. Op zijn verzoek hielden tussen 2004 en 2006 alle ziekenhuizen met een verloskundige afdeling alle zwangerschapscomplicaties bij. Het is de eerste keer dat in Nederland op deze schaalgrootte deze data zijn verzameld.

Risico's zwangerschap
Er sterven in Nederland nog maar weinig vrouwen in het kraambed. Zeker in vergelijking met vroeger. "Misschien hebben we ons daardoor in slaap laten sussen en zijn we ons veel meer gaan richten op het kind", zegt Zwart in Trouw. "Maar ook de risico’s van een zwangerschap voor de gezondheid van de moeder mogen niet worden onderschat."

Ernstige complicaties
Zwangere vrouwen kunnen te maken krijgen met zwaar bloedverlies, het scheuren van de baarmoeder en ernstige vormen van zwangerschapsvergiftiging. Ook epileptische aanvallen, leverbeschadigingen en problemen met de bloedstolling komen voor. Vaak begint dat met een hoge bloeddruk. In de periode 2004-2006 kwamen ernstige complicaties 2500 keer voor op ruim 370.00 geboorten.

Substandaard zorg
Zwart onderzocht ook waarom deze complicaties zich voordeden. Het bleek dat bij complicaties zorgaanbieders niet altijd de zorg bieden die richtlijnen voorschrijven. Er is sprake van een substandaard zorg. Zo herkenden sommige gynaecologen een ziektebeeld pas vrij laat ondanks klachten en symptomen. Ook kwam het voor dat na een diagnose de therapie te lang achterwege bleef. "Bij ernstige complicaties, zoals een gescheurde baarmoeder, een heel ernstige bloeding of convulsies (eclampsie) in de zwangerschap, was er in 80 procent sprake van substandard care", aldus Zwart in NRC Handelsblad.

Allochtone vrouwen
Voordat Zwart begon aan zijn studie, bestond al het vermoeden dat allochtone vrouwen meer risico lopen op zwangerschapscomplicaties. Zwarts studie bevestigt dit maar laat ook grote verschillen zien tussen diverse etnische groepen. Zo lopen Marokkaanse en Turkse vrouwen evenveel kans op complicaties als Nederlandse vrouwen. Surinaamse en Antilliaanse vrouwen hebben een verhoogd risico. En vrouwen uit Afrika ten zuiden van de Sahara hebben maar liefst 3,5 keer meer kans op complicaties.

Oorzaken
Waarom lopen vooral vrouwen uit Afrika ten zuiden van de Sahara meer kans op zwangerschapscomplicaties? Volgens Zwart spelen zowel genetische als sociaal-culturele factoren een rol. In NRC Handelsblad zegt Zwart: "ZE hebben een verhoogde kans op complicaties vanwege hoge bloeddruk. Ook gedrag, de gebrekkige kennis van de Nederlandse zorg en cultuur en een gebrekkig sociaal netwerk zullen meespelen. Vrouwen die nog maar kort in Nederland zijn, lopen het grootste risico." Aanvullend, nog niet gepubliceerd kwalitatief diepte-onderzoek van Marina Jonkers onder deze vrouwen onderstreept eveneens het belang van kennis van gezondheid en van de Nederlandse gezondheidszorg.

Asielzoekers
Asielzoekers lopen nog eens een extra risico. Zwart in Arts en Apotheker: "Asielzoekers hebben vaak een minder vaste verblijfplaats, waardoor er veel overdracht van zorg plaatsvindt. Dat zijn allemaal factoren die de zorg lastiger maken." En in NRC Handelsblad: "Ze worden schrikbarend vaak verplaatst van het ene naar het andere asielzoekerscentrum om te voorkomen dat ze zich ergens hechten. Er is dan geen continuïteit van zorg. Dat is riskant."

LEMMoN-studie
Zwart pleit voor een vervolg van zijn LEMMoN-studie (Landelijke studie naar Etnische determinanten van Maternale Morbiditeit in Nederland). Volgens de gynaecoloog in opleiding is het van wezenlijk belang om over een paar jaar dezelfde studie te herhalen. Zo ontstaat inzicht of het aantal complicaties toeneemt, zoals in andere landen het geval is. "Het is heel belangrijk om de trends daarin bij te houden, als we de kwaliteit van zorg willen verbeteren. Dus we hopen dat daar geld voor beschikbaar komt."

Grootstedelijke Perinatale Gezondheid
Niet alleen moeders lopen risico tijdens zwangerschap en bevalling. Dat geldt ook voor de pasgeborenen. Nederland heeft een verhoudingsgewijs hoog perinataal sterftecijfer ten opzichte van andere Europese landen. Ook hier lijken etniciteit en sociale factoren samen een risico te vormen.
De Gemeente Rotterdam en het Erasmus MC lanceren daarom het stedelijk 'Aanvalsplan Perinatale Sterfte'. Met dit programma – 'Klaar voor een kind' – willen zij de perinatale sterfte in alle deelgemeenten terugdringen naar ten minste het landelijke gemiddelde in een periode van tien jaar. Op donderdag 1 oktober 2009 is een symposium over dit onderwerp.

Bron: LUMC, Trouw, Arts en Apotheker, CMG, NRC HandelsbladPublicatiedatum: 2 oktober 2009 13:51 uur


Meer informatie:



Reageren
Wilt u uw mening, ideeën of reactie kwijt, dan kunt u nevenstaande formulier invullen. Uw reactie verschijnt direct zichtbaar op de website. Wilt u dit niet? Stuur uw reactie dan per .
 
naam

e-mail adres

(organisatie)
  reactie
 


 


PTSS met psychotische kenmerken: een nieuwe diagnose?
Mikado stopt, kennis blijft
Nederlandse ouderen in Australië
E-module huwelijksdwang van Fier Fryslân
Steeds meer informatie over ramadan, medicatie en gezondheid beschikbaar
meer nieuws


Mikado bibliotheekcollectie naar Pro Persona
'Jij maakt 't verschil'. Mikado en GGzE lanceren e-learning interculturele zorg aan ouderen
Mikado stopt, kennis blijft
Handreiking ethische dilemma's in de ggz aan asielzoekers
Zomeractie! Favoriete Mikado publicaties met korting


Glenn Helberg
'Goed luisteren begint bij de ander even veel waard vinden'.
 lees verder....
 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.