Somalische vrouwen in toneelvoorstelling over vrouwenbesnijdenis
In de toneelvoorstelling Hooyo Ma'aan, de dag dat ik vrouw werd vertellen vier Somalische vrouwen over hun leven in Nederland. Daarbij doorbreken ze taboes door openlijk en uitgebreid te praten over meisjesbesnijdenis, een van de gevoeligste thema's in hun gemeenschap.

Het Rotterdams Wijktheater maakt jaarlijks circa zeventig theatervoorstellingen door en voor bewoners van de Rotterdamse wijken. Hooyo Ma'aan, de dag dat ik vrouw werd is er daar een van.

Muziek, dans en video
Vier Rotterdamse vrouwen van Somalische herkomst staan in deze theaterproductie op de planken. Het gaat om Rukio Adow, Sahra Muse, Nimo Hoddoon en Sucaad Abbas. Zij vertegenwoordigen twee generaties en zijn allemaal vanwege hun eigen redenen naar Nederland gekomen. Script en regie zijn in handen van Kaat Zoontjens en Annelies Spliethof. Gezamenlijk hebben zij een ontroerende voorstelling gemaakt over de Somalische gemeenschap in Nederland met muziek, dans en video. De actrices vertolken hierin voor circa tachtig procent hun eigen ervaringen. 'Het herbeleven van die ervaringen was in het begin niet eenvoudig', zegt Adow. 'Later was het niet moeilijk meer.'

Oordeelloos
Met de voorstelling willen de vrouwen – de meesten zijn ervaringsdeskundige – bereiken dat er mét hen gepraat wordt en niet óver hen. 'We willen laten zien – oordeelloos – wat besnijdenis is', zegt Hoddoon, een van de actrices. 'De een vindt besnijdenis barbaars, de ander achterlijk of achterhaald. Iedereen heeft er een felle mening over. Natuurlijk vind ik ook dat het niet kan. Maar als je iets wilt veranderen, moet je eerst weten wat het is. Besnijdenis is immers veel meer dan de afschuwelijke ingreep alleen. Er zit een heel verhaal achter.'


Get Microsoft Silverlight

Let op! Om deze aflevering te kunnen gebruiken, heeft u Silverlight 2.0 nodig.
>> Installeer Silverlight 2.0

Moeders
Dat verhaal komt in de voorstelling duidelijk naar voren. Een van de actrices deelt met het publiek dat zij destijds in Somalië haar dochter ook heeft laten besnijden. 'Welke keuze had ik?' In Somalië moet je wel mee met de rest. In Nederland ligt dat echter anders, vindt de actrice. 'Hier hebben onze dochters een kans om met een andere man te trouwen.' Een man die niet staat op een besneden vrouw. Hoddoon neemt haar moeder die haar heeft laten besnijden niets kwalijk. Alle vrouwen in haar familie zijn besneden. 'In Somalië was het het beste dat ze had kunnen doen om mij vrouw te kunnen laten zijn. Maar ik neem het de cultuur wél kwalijk.'

Taboedoorbrekend
De actrices nemen geen blad voor hun mond en delen hun ervaringen openlijk. Een dialoog: 'Plassen doet zeer'. 'Plassen? Druppelen bedoel je!' Ook met indringende poëzie krijgen de bezoekers een realistisch beeld van de impact van besnijdenis op een vrouwenleven. Maar zielig zijn ze niet, vinden de actrices. Hoddoon: 'Vaak ben je bang dat je een stempel krijgt als je openlijk toegeeft dat je besneden bent. Kun jij dan niet genieten van seks?' En dat is niet nodig. Of zoals in de voorstelling wordt gezegd: seks zit niet alleen in je clitoris maar vooral in je hart en je hoofd.

Ontroering
'Ik heb een brok in mijn keel', vertelt een autochtone Rotterdamse man op leeftijd. 'Het heeft me veel gedaan'. Ook een buurtbewoonster is ontroerd. 'Het onderwerp is met zoveel humor neergezet, maar het is ook diep tragisch.' Een meisje van niet-westerse herkomst verbaast zich vooral over de openheid waarmee het thema is besproken. 'Af en toe dacht ik: zeiden ze dat nou écht?!'

Hooyo Ma'aan, de dag dat ik vrouw werd is de komende maanden nog te zien in diverse Rotterdamse theaters. Ook wordt een tour gemaakt langs diverse theaters in andere grote steden.

Bron: Rotterdams Wijktheater, MTNL 010, Talk2Me. Foto: Rotterdams Wijktheater. De video is geplaatst met toestemming van MTNL.Publicatiedatum: 22 december 2009 13:16 uur
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.