Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

Column
   reageer      printversie  

Dorp Europa
Verkiezingen. De multiculturele 'ellende' - het gaat meestal alleen om alles wat er niet aan deugt - is een hot item. Het is door en door gepolitiseerd, elke partij haast zich het electoraat van het eigen gelijk te overtuigen. Het is kennelijk nodig. Het etnische landschap van Nederland toont veel scheefs. Te veel immigranten van middelbare leeftijd zitten arbeidsongeschikt thuis. Te vaak duiken namen van Marokkaanse en Antilliaanse jongens op in de dossiers van Vrouwe Justitia. Te regelmatig vliegt een bruid van het platteland van Anatolië naar Nederland. De autochtoon is bang. Bang voor het ontstaan van een immigranten onderklasse, die ook nog grotendeels uit de volgelingen van Allah zou bestaan. Deze angst is een enorme afzetmarkt voor politieke partijen. Allemaal zetten ze deze angst in om hun eigen unieke oplossing voor de multiculturele ellende aan de man te brengen.

Die oplossingen vallen vies tegen. Rechts en links wordt alsmaar gesproken over het goede en kwade van Nederland. De antwoorden van politici op de vragen van morgen komen vooral achteruitkijkend in het eigen spiegelbeeld tot stand. Het eigen verleden en zelfbeeld komen uitgebreid aan bod, verheerlijkend, dan weer verafschuwend. Nederland is te tolerant zegt de één, te onverschillig zegt de ander, te eenkennig, te open of te paternalistisch. Maar "het gaat hier zoals het altijd gaat omdat wij nu eenmaal zijn zoals we zijn''.

Het gaat in Nederland niet veel beter of slechter dan elders in Europa. Praat eens met een journalist uit Berlijn, of kijk eens rond in de straten van Oost-Londen. Ook daar houden oude blanke vrouwtjes hun tasjes steviger vast bij voorbijlopende groepjes jonge immigranten; zaaien de hoogopgeleide moslimmeiden verwarring met hun hoofddoekjes. Ook daar zijn imams met middeleeuwse gedachten; wordt multiculturaliteit tot het misselijke aan toe 'gefestivaliseerd'; zitten vele immigranten gedepriveerd en gedeprimeerd zonder werk thuis. Ook daar is culturele borstklopperij bij witte intellectuelen aan de winnende hand. En het allerergste, ook daar doet de politieke elite aan historische en culturele zelfstudie, als kometen die alsmaar rondom hun eigen nationale planeetje cirkelen.

Het komt nauwelijks op bij de dames en heren politici en intellectuelen dat het multiculturele vraagstuk een Europees vraagstuk is. Nee, ieder heeft recht op een eigen nationaal multicultureel drama. Ondertussen ontstaat een grote sociaal-economische, culturele en emotionele segregatie in West Europa. Meer mentaal dan fysiek, is het een tweedeling tussen autochtonen en transnationale gemeenschappen. Een groot gat tussen gehaaste backpackers die in 14 dagen de wereld rondreizen en trage, jaar in jaar uit huiswaarts reizende immigranten. Een kloof tussen wie belangen, sympathieën en herinneringen onder de nationale vlag kan brengen, en de nieuwe diaspora wiens geheugen, genegenheid en loyaliteit niet territoriaal maar verhalend geordend is. Tussen degenen die de westerse democratieën alleen als welvaartsstaten kennen en degenen die bekend zijn met het gedrag van dit ‘brave continent’ buitenshuis.De eenzaamheid van het hyperindividualistische neoliberalisme, vis-à-vis het benauwende collectivisme. De trieste stilte in een westers kerngezien tegenover het schreeuwerige van migrantenfamilies. De kloof tussen eentalig en tweetalig opgevoede kinderen, tussen de ongelovige Europeaan en de ambassadeurs van de gelovige wereld buiten Europa. Een tweedeling tussen blanke technocraten die de Europese metropolen runnen en de uitzichtloze immigranten die ze bewonen.

Overal in Europa zie je het gros van de politieke elite op dezelfde wijze reageren op deze gapende gaten tussen autochtonen en transnationalen: men pleit voor een nieuwe nationbuilding. De één formuleert het op dwingende toon: "de immigrant moet zich onze cultuur eigen maken", de ander brengt het uitnodigend: "wij zijn met z'n allen een natie". De kern blijft hetzelfde en is achterhaald. Als antwoord op de toenemende kloof in de steden en steegjes van Europa krijgt de nationalistische nostalgie een dikke onvoldoende. Wat nodig is, is een helse transformatie. Europa moet werelds worden, een kosmopolitisch continent, ook in daden. Europa moet zich over de eigen landsgrenzen heen tillen en zijn nieuwe en oude burgers tot de verbeelding spreken. Maar de politieke en intellectuele elite beweegt de tegenovergestelde richting op. Europa wordt dorps en staart steeds dieper naar de eigen navel.

Shervin Nekuee
Socioloog en publicist

 Publicatiedatum: 7 maart 2006 14:15 uur



Reageren
Wilt u uw mening, ideeën of reactie kwijt, dan kunt u nevenstaande formulier invullen. Uw reactie verschijnt direct zichtbaar op de website. Wilt u dit niet? Stuur uw reactie dan per .
 
naam

e-mail adres

(organisatie)
  reactie
 


 


'Ze moeten maar Nederlands leren'.
Mariëtte Hoogsteder.
 lees verder....



Geachte mevrouw de minister,
Tim Ruitenga.
 lees verder....



Waarom de vertellers moeder belde
Door: McGregor Spalburg .
 lees verder....



Een maïskolfje
door Amaryllis Sprock.
 lees verder....




 Zie ook het archief





Glenn Helberg
'Goed luisteren begint bij de ander even veel waard vinden'.
 lees verder....
 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.