Mikado - Kenniscentrum interculturele zorg  
 
   home       over mikado       activiteiten       publicaties       nieuws       agenda       abonnement       inloggen      English  
 
 

GGZ inGeest (voormalig GGZ Buitenamstel)

“Zonder interculturele zorg geen goede zorg”

GGZ inGeest helpt mensen van alle leeftijden en (culturele) achtergronden met psychische problemen en stoornissen.
Ook de partners of familie van cliënten kunnen ondersteuning krijgen. Hulp en steun variëren van preventieve cursussen en trainingen tot gesprekken met een psycholoog of psychiater, intensieve deeltijdbehandeling of opname. Mikado vroeg de instelling naar haar visie op interculturalisatie.

Eigen taal
De Amsterdamse instelling is van mening dat je zonder interculturele zorg geen goede zorg kunt bieden, zeker niet in een stad als Amsterdam. Daarom streeft zij naar een aanbod van zorg op maat voor allochtone cliënten. Zo is er een zorgaanbod in de eigen taal waarvoor vijf senior voorlichters ‘Eigen Taal en Cultuur’ in vaste dienst zijn aangesteld. Ook wordt er een intercultureel personeelsbeleid gevoerd: leidinggevenden worden getraind op omgaan met diversiteit en er wordt veel nadruk gelegd op respect voor etnische en culturele eigenheid van zowel medewerkers als cliënten. Speerpunten zijn de werving en vooral het behoud van allochtoon personeel en daarnaast het delen van kennis en ervaring.

Ondersteuning
In de ervaring van GGZ inGeest is het erg belangrijk dat medewerkers gesteund worden door het management op het moment dat zij interculturele initiatieven ontwikkelen. Ook momenten van kennisuitwisseling met collega’s worden positief gewaardeerd. Zo is er een Culturele Lunch, met bijbehorende ‘menukaart’ waarin alle initiatieven op een rij staan. Tijdens verschillende intervisiemomenten, waaronder de specifieke migrantenintervisie en de intervisie van preventieve cursussen gericht op allochtonen, is er tevens ruime gelegenheid voor uitwisseling van kennis en ervaring.

Betere structuur
Interculturalisatie is sinds 1990 een aandachtspunt. Nadat het begrip interculturele zorg in het beleid werd ingevoerd is er een betere structuur ontstaan voor de verschillende activiteiten. Het onderwerp wordt nu gedragen door de raad van bestuur, er is een aandachtsfunctionaris en een portefeuillehouder voor bestuurlijk overleg. Moeilijk bereikbare doelgroepen worden door de vijf senior voorlichters ‘Eigen Taal en Cultuur’ bereikt en ondersteund in het hulpverleningsproces. Ook krijgen alle nieuwe medewerkers de basiscursus ‘Culturele Competentie: Werken met Verschillen’ aangeboden.

Basiscursus
De basiscursus Culturele Competentie is een standaardonderdeel van het introductieprogramma voor nieuwe medewerkers. Hierin leren mensen niet alleen over andere culturen, maar leren zij ook te reflecteren op de eigen culturele achtergrond. Interculturele competenties leer je uiteraard niet in één dag maar de cursus vormt een goede start. Ook taalproblemen komen in de bijeenkomst aan bod. Een bekend voorbeeld is de Marokkaanse cliënt die er op aandringt dat hij de dokter moet spreken. Dit taalgebruik vinden Nederlanders in het algemeen dwingend en onbeleefd. Desondanks blijkt het een grammaticaal volkomen correcte vertaling uit het Marokkaans te zijn.

Noodzaak
De bewustwording over de noodzaak van interculturalisatie kan nog altijd beter, vindt men bij GGZ inGeest. Niet alle collega’s zijn er voldoende van doordrongen. Daarom is het goed dat de raad van bestuur het beleid steunt door aanwezig te zijn op bijeenkomsten, uren en budget vrij te maken voor interculturalisatie en ook risico’s durft te nemen in de financiering van sommige initiatieven. De instelling is trots op haar voorlichtingssectie Eigen Taal en Cultuur, niet als project maar als vaste aanvulling op de zorg. Ook de afdeling Jeugd en Jongeren timmert al jaren aan de weg. Tot slot zijn er speciale groepen voor Marokkaanse mannen (de Gezondheidsmarkt) en allochtone vrouwen (de module Multiculturele Samenleving). Beide groepen hebben hun waarde bewezen als aanvulling op de individuele behandeling.

Sleutelfiguren
Sinds 2005 organiseert de Amsterdamse instelling tweemaal per jaar bijeenkomsten met allochtone sleutelfiguren uit de wijk. Vrijwilligers, betrokken buurtbewoners en professionals uit verschillende organisaties benutten deze kansen om te praten over de bevordering van de (psychische) gezondheid van migranten en de rol die GGZ inGeest daarin kan vervullen.

Gezondheidsmarkt voor Marokkaanse mannen
Bepaalde onderdelen van het interculturalisatiebeleid bij GGZ inGeest hebben landelijke aandacht gekregen. Zo is de ‘Gezondheidsmarkt voor Marokkaanse mannen’ door het CBO (kwaliteitsinstituut voor de gezondheidszorg) gekozen tot ‘Good Practice’. Inmiddels is de Marokkaanse mannengroep een gevestigd begrip binnen de instelling. De groep is bedoeld voor mannen met complexe problematiek, waarbij psychiatrische, lichamelijke, psychosociale en maatschappelijke problemen spelen en waarbij de individuele behandeling is gestagneerd. De gezondheidsmarkt is een aanvulling op de lopende individuele behandeling en bestaat uit een gespreks- en een bewegingsgedeelte. De instelling beschrijft de gezondheidsmarkt zelf als ‘een markt waar ieder haalt wat hem past’.

Geen hokjesdenken
Als de aandachtsfunctionaris interculturalisatie een advies zou mogen geven aan de minister van Volksgezondheid zou ze dit zeggen: “Denk minder in hokjes, protocollen en dbc’s. Denk niet te medisch maar schep ook tijd en ruimte om aandacht te besteden aan het systeem, de omgevingsfactoren. Schep ruimte voor kleinschaliger voorzieningen.”

Samenwerking
De meeste interculturele activiteiten zijn geworteld in het voormalige GGZ Buitenamstel. Sinds 1 januari 2007 zijn GGZ Buitenamstel en De Geestgronden gefuseerd, vanaf 2008 gingen ze samen verder onder de naam GGZ inGeest. Daarnaast werken ze nauw samen met het VU medisch centrum, waarmee een overeenkomst is gesloten voor intensieve samenwerking.

Contact
Voor meer vragen of het aanvragen van onderstaande documentatie kunt u contact opnemen met: Maartje Goudriaan, Aandachtsfunctionaris Interculturalisatie.

website: GGZ inGeest
telefoon: 020 7884570
email: m.goudriaan@ggzingeeest.nl

Informatie
Voor geïnteresseerden stelt GGZ inGeest de volgende documenten op aanvraag beschikbaar: - Het interculturalisatieproces binnen GGZBA, doctoraalscriptie van Maartje Goudriaan - verschillende folders over specifiek aanbod voor allochtone cliënten.

 

 
 
Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen zonder toestemming van Mikado.